woensdag 4 januari 2017

Mooi verhaal met een lelijke titel en vertaling

DE POST- EN LIEFDEBEZORGER (Sébastien Morice & Didier Quellla-Guyot) 
De post- en liefdebezorger is een stripalbum met een lelijke titel, maar een mooi verhaal. Het speelt zich af op een (fictief) eilandje voor de Bretonse kust ten tijde van de Eerste Wereldoorlog. Vrijwel alle mannen van het eiland zijn gemobiliseerd  en de vrouwen zijn achtergebleven. Een van die mannen is Maël, een manke jongeman, die als soldaat niets waard is, maar nog wel fietsend de post op het eiland kan bezorgen. Zo leert hij alle vrouwen en hun verhalen kennen. Naarmate de oorlog verdergaat en de mannen langer wegblijven gaan de vrouwen van het eiland zich steeds meer voor de jongeman interesseren en gaat hij ze meer bezorgen dan alleen de post. Maar (zonder de plot te verklappen) nog voordat de mannen die het overleefd hebben eindelijk terugkeren komt er een einde aan Maëls erotische avontuur.
Het ondeugende verhaal is mooi getekend en ingekleurd door Sébastien Morice en het verhaal heeft veel sfeer. Het scenario rammelt wel een beetje, het verhaal sleept zich wat te lang voort en de lange epiloog hangt iets te los aan de rest van het verhaal. Maar ergerlijker zijn echter de fouten in de vertaling. Saga brengt mooie boeken uit, maar de redactie moet zich wel realiseren dat ze ook buiten (delen van) Vlaanderen worden gelezen. Het ergst wordt het op plaat 65:
Is hij zo oud?
Hij is er 45, ik ben nog maar 30…
Mijn ouders stonden er zodanig op…
Hij had grond…
Dat kan echt niet! En dergelijke slordigheden zijn helaas bij deze uitgeverij geen uitzondering en ontsieren een fonds met verder erg leuke titels.
Saga 2016; 120 pagina's; hardcover, kleur; Prijs € 24,99
☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

maandag 2 januari 2017

Een herberg kwijt en een kist met geld rijker

TIJL 1: DE TWIST IN HET STICHT (Ron Schuijt)
Ooit lag de stad Utrecht in het Sticht Utrecht, een situatie die ongeveer vijf eeuwen heeft bestaan. Een sticht was een gebied dat werd geregeerd door een graaf-bisschop met wereldlijke macht en het maakte deel uit van het Heilige Roomse Rijk. Sticht Utrecht was behoorlijk groot, het bestond uit het Nedersticht, grofweg de huidige provincie Utrecht, en het Oversticht, dat bestond uit het Drenthe, Overijssel en de stad Groningen.
Terwijl in Holland de Hoekse en Kabeljauwse twisten woedden bleef het in Sticht Utrecht vrij rustig totdat in 1455 de graaf-bisschop overleed en twee opvolgers de troon gingen betwisten: Gijsbrecht van Brederode en David van Bourgondië. Tegen die achtergrond speelt zich het eerste deel af van Tijl, een historische strip van Ron Schuijt.
Hoewel het verhaal gebaseerd is op historische gebeurtenissen en uit alles blijkt dat hij zich grondig heeft gedocumenteerd zijn de hoofdpersonen gebaseerd op romanfiguren: Tijl Uilenspiegel en Lamme Goedzak (in de versie van Charles Decoster).
Lamme is Tijl uit het oog verloren en heeft een herberg geopend in de stad Utrecht. hier denkt hij een nieuw en rustig leven te kunnen lijden. Maar dan duikt Tijl plotseling weer op en voor hij er erg in heeft is Lamme zijn herberg kwijt en een kist met geld rijker. Niet veel later raken Tijl en Lamme tot over hun oren betrokken bij de politieke gebeurtenissen die leiden tot de Utrechtse burgeroorlog.
Ron Schuijt levert mooi werk af, het is even wennen aan zijn  lijntekeningen en de zelfstandig beweende wenkrauwen van zijn  personages maar het vakmanschap is onmiskenbaar.
Met dit eerste deel van Tijl heeft Schuijt een prima avonturenstripverhaal neergezet met de vaderlandse geschiedenis als achtergrond. Spannend en nog leerzaam ook. Top.
Strip 2000 / Syndicaat 2016; 48 pagina's; softcover, kleur; € 8,95
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

vrijdag 30 december 2016

Een nukkige puber

ROBBEDOES: HET LICHT VAN BORNEO (Frank & Zidrou)
Frank (Pé) houdt van dieren en hij kan ze prachtig tekenen en schilderen. Dat er in zijn Robbedoesverhaal veel dieren staan was dus te verwachten. Robbedoes: Het licht van Borneo is het eerste stripverhaal van Frank in zeer lange tijd. Hij begon in de jaren tachtig voor het weekblad Robbedoes te werken en werd bekend met de serie Ragebol, over een dromerige jongen die dol is op de natuur en die de drempel overstapt naar de volwassenheid. Eerlijk gezegd lijkt deze Robbedoes wel een beetje op Ragebol. Geen toeval? Naarmate Ragebol veranderde, veranderde ook Franks tekenstijl van karikaturaal naar meer realistisch. Hierna maakt hij Zoo, waarvan kortgeleden  nog een integrale herdruk verscheen.
Franquin was ook dol op dieren, in de loop der jaren heeft hij er heel veel getekend. In een van zijn laatste Robbedoesverhalen Bravo Brothers komt het mannetje Noë (ook dol op dieren) voor en Frank brengt hem opnieuw tot leven in Het licht van Borneo.
Robbedoes neemt na een conflict met zijn nieuwe hoofdredactrice ontslag bij Humo, het tijdschrift waar hij voor werkt, en besluit een tijdje vrijaf te nemen. Hij begint te schilderen en als hij in de stad (waarin duidelijk Brussel herkenbaar is) op zoek gaat naar materialen ziet hij een poster hangen van Circus Mondo en daarop herkent hij Noë, die als dompteur voor dit circus werkt. Hij blijkt een dochter te hebben en deze nukkige puber komt tijdelijk bij Robbedoes en Kwabbernoot te logeren. Intussen duiken overal op de wereld zwarte champignons op die zich in een razend tempo vermeerderen en arriveert bij Galerie Bernard de ene na de andere zending met spectaculaire doeken van een anonieme kunstenaar. Hebben al deze gebeurtenissen met elkaar te maken?
Robbedoes in de versie van Frank lijkt wel een  beetje op zijn jongere alter ego, maar een warrige stripheld is één ding, een warrig stripverhaal is wat anders. Frank en Zidrou hebben iets te veel in hun verhaal willen stoppen, de zwarte champignons konden achterwege blijven want het verhaal van de mysterieuze schilderijen is al interessant genoeg.
Tegenover het onevenwichtige scenario staan wel 88 prachtig getekende pagina's die het lange wachten op nieuw werk van Frank weer goedmaken.
Dupuis 2016; 88 pagina's; softcover, kleur; € 9,50
☺☺☺☺
Kijk ook eens op http://hanspols.nl


woensdag 28 december 2016

Wat waren de beste strips en graphic novels van 2016?

Trends
 Het aantal boeken dat in 2016 verscheen was weer enorm en het aanbod gevarieerd. Een trend die zich dit jaar doorzette  was de uitgave van integrale reeksen.  Sherpa en Arboris gingen door met de eerder gestarte reeksen Roodbaard, Tanguy en Laverdure, Guus Slim en De Beverpatroelje , Dargaud zette Blueberry voort en Scratch de uiterst verzorgde uitgaven van Jan Kordaat en Chrorphyl. Saga sprong op de rijdende wagen met integralen van Bruno Brazil, Bruce J. Hawker, en De Minimensjes.
Het zijn niet alleen de oude series die op deze manier worden herdrukt, ook 'moderne klassiekers' worden gebundeld zoals Magasin General, Koblenz of De heren van de gerst. Tot slot zijn er ook nog boeken die in de oorspronkelijke taal in meerdere delen verschenen en waarvan direct de integrale in vertaling verschijnt, zoals De hemelse Bibendum, De dood van Stalin en meerdere titels van uitgeverij Saga. Het leverde alles bij elkaar dikke en dure boeken op, waarmee ook die trend zich doorzet. Het dikste boek dat dit jaar aan mijn verzameling werd toegevoegd is La grande aventure du journal Tintin met maar liefst 770 pagina's.

Uitgevers
Over Saga gesproken, deze relatief kleine uitgeverij speelde zich in 2016 behoorlijk in de kijker met enerzijds de genoemde integralen en anderzijds nieuw werk met als belangrijkste 'sterren'  tekenaar en scenarist Jim en scenarist Laurent Galandon. Tussen die vaak dikke boeken zaten een paar mooie titels. Het grote nadeel van de boeken van deze uitgeverij is de slordige tekstredactie. In een boek was een complete pagina niet vertaald en sommige stukken vertaling zijn echt te Vlaams of te letterlijk uit het Frans vertaald. Dat moet beter.

Strip 2000 bleef veel en goed verzorgde boeken uitbrengen met soms een echte uitschieter zoals Het lijk en de bank van Tony Sandoval, De geest van Gaudi,  Tijl  of de voetbalserie Louca. Hetzelfde kan gezegd worden van de meeste andere uitgeverijen: de boeken zien er doorgaans goed verzorgd uit en zijn leuk om te lezen, maar naar echte uitschieters, vooral bij het vertaalde werk, was het dit jaar goed zoeken.

Net als vorige jaren heb ik de utgaven waar ik zelf het meeste plezier aan heb beleefd op een rijtje gezet voor je, verdeeld in vier categorieën: de beste oorspronkelijk Nederlandstalige boeken, de beste vertaalde boeken, de mooiste integralen en een aantal uitgaven die ik om de een of andere reden bijzonder vond. Dit zijn ze.

Beste oorspronkelijk Nederlandstalige boeken

1. Nel, een zot geweld van Lies Van Gasse en  Peter Teunynck (uitgeverij Wereldbibliotheek).
Het ontroerende verhaal van een jong gestorven kunstenaar en zijn muze.
2. Mikel van Judith Van Istendael en Michael Bellido (uitgeverij De Bezige Bij).
Van Istendael tekent prachtig en weet feilloos de juiste stijl en pagina-indeling te vinden bij elke scène van dit indrukwekkende boek.
3. In the Pines van Erik Kriek (uitgeverij Scratch).
Gruwelijk mooi verbeelde murder ballads.

4. Weegee van Wauter Mannaert en Max de Radigues (uitgeverij Blloan)
Knap gemaakt portret van een irritant, maar geniaal mannetje.
5. Vierenveertig na Ronny van Michaël Olbrechts  (uitgeverij Oogachtend)
Elke familie heeft zijn geheimen, maar er komt en dag waarop die onthuld worden. Michaël Olbrechts variatie op Festen.
6. Wol van Aart Taminiau  (utgeverij De Bezige Bij).
Mooi uitgevoerd boek met prachtig tekenwerk.

7. Narwal van Wiede Vercnocke (uitgeverij Bries).
Een zoektocht naar mannelijkheid en een ode aan het lichaam.
8. Spotters van Michiel van der Pol (uitgeverij Scratch).
Een gevoelige nerd leert de liefde en het leven kennen. Van der Pol maakt knap gebruik van de mogelijkheden om in een grafische roman te vertellen wat niet met woorden gezegd kan worden.
9. De tuin van Daubigny van Luc Cromheecke & Bruno de Roover (uitgeverij Blloan).
Een ode aan het leven en de schilderlunst.
10. De man van nu van Hanco Kolk en  Kim Duchateau (uitgeverij De Harmonie / Blloan).
Op een knappe manier versmelten twee verhalen twee tekenstijlen met elkaar.

Beste vertaalde boeken




1. Irmina van Barbara Yelin (uitgeverij Soul Food Comics).
Confronterend verhaal over een vrouw die ten tijde van de nazi's bewust de andere kant opkijkt.
2. Zandkasteel van Frederik Peeters en Pierre Oscar Levy (uitgeverij Sherpa).
Wrang verhaal over een plek waar de tijd razendsnel verstrijkt, een parabel voor de manier waarom onze planeet razendsnel verouderd door hoe wij er mee omgaan.
3. De hemelse Bibendum van Nicolas de Crecy (uitgeverij Scratch).
Eindelijk verscheen de Crecy's  bizarre meesterwerk in vertaling.


4. Waar zijn de gelukige dagen? van Tefenkgi en Jim (uitgeverij Saga).
Ontroerend verhaal over vriendschap en verlies.
5. Patience van Daniel Clowes (uitgeverij Scratch).
Geniale variatie op het aloude tijdreisthema.
6. Beeld van een jongen van Frederik Peeters en Loo Hang Phui (uitgeverij Casterman).
Liefde kan verwarrend zijn.
7. Het lijk en de bank van Tony Sandoval (uitgeverij Strip 2000 / Gorilla).
Een genot om te vertalen. Een volstrekt origineel verhaal van een volstrekt originele stripmaker. Ander werk van hem is ook de moeite waard, maar dit is zijn beste.
8. Mooi duister van Kerascoët (uitgeverij Hum).
Gruwelijk goed sprookje.
9. Eenzame harten van Cyril Pedrosa (uitgeverij Dupuis).
Een erg leuk verhaal over knellende familiebanden en de drang om je daarvan te bevrijden.
10. In de geest van Gaudi van Jesus Alonso en El Torres (uitgeverij Strip 2000 / Gorilla).
Thriller die zich afspeelt op plaatsen in Barcelona die door Gaudi werden ontworpen. Er vinden gruwelijke moorden plaats.


De mooiste integralen


1. Jan Kordaat integraal 1946 - 1950 van Eddy Paape(uitgeverij Scratch).
Meer dan tweehonderd pagina's strip uit Eddy Paapes beginjaren verschijnen voor het eerst in boekvorm, ingekaderd in een uitstekend achtergrondverhaal.
2. Robbedoes en Kwabbernoot (11 delen) van Franquin (uitgeverij Dupuis)
Fraaie heruitgave van alles Robbedoesverhalen van Franquin met korte, maar zeer gedegen inleidingen.
3. Simon van de rivier boek 2 en 3  van Claude Auclair (uitgeverij Sherpa).

Wie al deze verhalen na elkaar weer terugleest komt er achter dat ze veel vertellen over Auclair zelf, wie hij was en wat hij dacht.
4. Bruno Brazil (3 delen) van William Vance en Greg  (uitgeverij Lombard).
Ooit een van de topreeksen van Kuifje en nog altijd erg goed.
5. Comanche: Het brandmerk van Dobbs van Hermann en Greg (uitgeverij Sherpa).
De delen 3 tot en met 5 van Comanche in een ultieme uitgave. Het brute geweld gaf de verhalen een legendarische status. Wat me bij het vertalen vooral opviel waren de uitstekende teksten van Greg, waar destijds veel van verloren ging in de oorspronkelijke albums.

Bijzondere boeken



Een prachtig eerbetoon aan de bekendste onbekende stripmaker van Nederland.
2. Het gele teken (uitgeverij Fantagraphics).
Perfecte herdruk van een van de allerbeste Europese stripverhalen aller tijden.
3. La grande aventure du journal Tintin.
Mooi chronologisch overzicht van de geschiedenis van het tijdschrift Kuifje met veel zelden of nooit herdrukt materiaal, vooral korte verhalen van bekende striphelden uit het tijdschrift.
4. The Complete Crepax vol. 1: Horror.
Eerste deel van een ambitieuze tiendelige reeks met het verzamelde werk van Guido Crepax in het Engels. In dit eerste deel staan een paar van de oudste Valentina-verhalen en bewerkingen van de romans Frankenstein en Dracula.
5. Absolute Watchmen .
De ultieme uitgave van deze stripklassieker.

Wat brengt 2017?


Beleeft het striptijdschrift een nieuwe opleving en zouden er na de Stripglossy, Scratches en Hollands Metaal nog meer striptijdschriften bijkomen? Wie weet? We kunnen in ieder geval de eerste boeken tegemoet zien van een paar nieuwe uitgeverijen. Er zullen ook in 2017 weer volop integralen gaan verschijnen: Schemerwoude van Hermann, Attila van Derib en Ravian worden al aangekondigd. Goed nieuws is dat ook een aantal Nederlandse stripklassiekers als integrale weer onder het stof vandaan gehaald worden. Professor Palmboom van Dick Briel, Elno van Jan Vervoort, wie volgt? Boeken waar ik naar uitkijk zijn Familieziek van Peter van Dongen en Adriaan van Dis, de 'Canciones' van Garcia Lorca in een bewerking van Tobias Tak en de heruitgave van Iris van Thé Tjong Khing. Het jaar gaat in ieder geval al mooi beginnen met De hemel boven het Louvre van Hislaire.


Oprukkende duisternis

WOL (Aart Taminiau)
Wol is de eerste graphic novel van tekenaar Aart Taminiau. Hij vertelt hierin over de ondergang van de Van Mergaerts, een Brabantse familie die rijk is geworden van de handel in wol. Aan hun welvaart komt een einde met de opkomst van de industrialisering. De aanschaf van een 'totaalmachine' moet het tij keren, maar het effect is volkomen tegenovergesteld.
De familie ziet zijn vermogen afbrokkelen en kan maar moeilijk met de nieuwe situatie omgaan. Centraal in het verhaal staat Alphons, die gedwongen is om bij de familie in te trekken nadat zijn oom, de directeur van de fabriek, met de noorderzon is vertrokken. Hij komt terecht in een sombere omgeving die niets meer heeft van zijn oude glorie.
In krachtig zwart-wit schetst Taminiau de ondergang van de Brabantse wolindustrie aan de hand van het lot van de Van Mergaerts. Hij experimenteert met de vorm van de grafische roman en gebruikt dat om te laten zien hoe de duisternis aan terrein wint en het licht steeds verder verdrongen wordt.

Een heel geslaagd debuut met prachtige tekeningen in een al even mooi vormgegeven boek.
De Bezige Bij 2016; 176 pagina's; gebonden; € 24,99

☺☺☺☺

dinsdag 27 december 2016

Onbeantwoorde liefdes en sombere buien

PIET PAALTJENS IN BEELD (Marc Weikamp)
De Friese predikant François Haverschmidt publiceerde in 1876 Snikken en grimlachjens, een bundel sombere romantische gedichten van de in 1853 verdwenen student Piet Paaltjens. In werkelijkheid was het Haverschmidt zelf die de gedichten schreef en zich achter het pseudoniem verschool om zijn eigen depressieve en sentimentele aard te maskeren met cynisme en ironie. Hij beschrijft de diepe dalen waar een sentimentele student doorheen moet in wrange, melancholische gedichten.
Het werk van Piet Paaltjens, laten we hem zo maar blijven noemen wordt beschouwd als het hoogtepunt van de Nederlandse Romantiek. De belangrijkste thema's, onbeantwoorde liefdes, sombere buien zijn tijdloos. Paaltjes beschreef ze, maar stak er ook de draak mee.
Marc Weikamp koos negen van Paaltjens gedichten uit en maakte er illustraties bij. Hij plaatste de negentiende-eeuwse teksten in een eigentijds decor en dan blijkt hoe tijdloos de gedichten eigenlijk zijn. Door de liefdesgedichten af te wisselen met de sombere bespiegelende ontstaat er een gevarieerd geheel en Weikamp kiest er mooie beelden bij. Dat levert een aangename (hernieuwde) kennismaking op met het werk van de predikant-dichter.
Strip 2000 / Syndicaat 2016; 64 pagina's; hardcover, kleur; € 14,95
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

vrijdag 23 december 2016

Een tand als metafoor

NARWAL (Wide Vercnocke)
Narwal is na Wild Vlees Wide Vercnockes derde stripalbum en vormt samen met dit boek een tweeluik over transformatie.
De hoofdpersoon in Narwal is een jonge, introverte man. Hij werkt als materiaalmeester bij een atletiekclub, maar door een blessure aan zijn been is er aan zijn eigen succes als speerwerper een einde gekomen.  Hij aanbidt een hordenloopster, die lid is van de club. Via haar komt hij in contact met een sjamaan, die hem kan helpen om opnieuw te presteren als sportman. Hij ondergaat bij deze man zeven sessies, die uiteindelijk leiden naar de Noordelijke IJszee, waar de narwal leeft, een walvissoort met een lange vooruitstekende tand, die als hoorn wordt gezien.
Narwal is prachtig getekend in Vercknockes inmiddels gekende stijl en er zitten mooie stilistische vondsten in het boek, alleen al het omslag is hiervan een mooi voorbeeld.. Hij gebruikt weinig tekst, maar voldoende om wat aanknopingspunten te hebben bij het interpreteren van zijn werk. Net als in Wild Vlees speelt Vercnocke met het menselijk lichaam, dat in beide boeken zich versmelt met dat van een dier. Narwal is ook een ode aan het mannelijk lichaam, zijn kracht, zijn zwakheid en een zoektocht naar wat mannelijkheid is. Aan symbolieken ontbreekt het evenmin. De hoorn van de narwal verwijst naar de speer van de speerwerper en de freudianen onder ons zullen nog een stapje verder doorredeneren.
Met Narwal laat Wide Vercnocke zich weer kennen als een inventieve stripmaker die het experiment niet schuwt en die behoort tot de besten van zijn generatie.
Bries 2016; 96 pagina's; softcover, kleur; € 20,00
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl